Part一I: Botany
(প্রথম অংশঃ উদ্ভিদ বিজ্ঞান)
1. Answer any four of the following questions: 1×4=4
তলত দিয়া যিকোনো চাৰিটা প্ৰশ্নৰ উত্তৰ লিখাঃ
নিচের যেকোনো চারটি প্রশ্নের উত্তর লেখোঃ
(a) What is the function of DNA ligase ?
ডি.এন. এ লাইগেজৰ কাম কি ?
ডি.এন.এ লিগেজের কাজ কী ?
(b) Define parthenogenesis ?
অনিষেচিত জননৰ সংজ্ঞা লিখা ?
পার্থেনোজেনেসিসের সংজ্ঞা দাও ?
(c) How the ages of fossils are calculated ?
জীৱাশ্মৰ বয়স কেনেকৈ নিৰ্দ্ধাৰণ কৰা হয় ?
জীবাশ্মের বয়স কিভাবে গণনা করা হয় ?
(d) What is the name of edible part of apple ?
আপেলৰ খাদ্যাংশৰ নাম কি ?
আপেলের ভোজ্য অংশের নাম কী ?
(e) Write the name of the bacteria used for acetic acid production.
এচেটিক এচিড উৎপাদনত ব্যৱহাৰ হোৱা অণুজীৱবিধৰ নাম লিখা।
অ্যাসিটিক অ্যাসিড উৎপাদনে ব্যবহৃত ব্যাকটেরিয়ার নাম লেখো।
(f) Who proposed mutation theory ?
উৎপৰিৱৰ্তন সূত্ৰটো কোনে আগবঢ়াইছিল ?
মিউটেশন তত্ত্ব কে প্রস্তাব করেন ?
(g) Name the micro-organism that converts milk to curd.
গাখীৰক দৈ লৈ ৰূপান্তৰ কৰা অণুজীৱটোৰ নাম লিখা ।
দুধকে দইতে রূপান্তরিত করে এমন অণুজীবের নাম লেখ।
2. How is DNA isolated in purified form from a bacterial cell ? 2
এটা বেক্টেৰিয়া কোষৰ পৰা DNA কেনেকৈ পৰিশ্ৰুত কৰা হয় ?
ব্যাকটেরিয়া কোষ থেকে বিশুদ্ধ আকারে DNA কীভাবে বিচ্ছিন্ন করা হয়?
Or / নাইবা / অথবা
What is recombinant DNA ? List the tools of Genetic Engineering. 1+1=2
ৰিকমবিনেন্ট DNA কি ? জিনীয় অভিযানত ব্যবহৃত অহিলা সমুহৰ তালিকা দিয়া ।
রিকম্বিন্যান্ট DNA কী ? জেনেটিক ইঞ্জিনিয়ারিংয়ের সরঞ্জামগুলির তালিকা করো।
3. What is antibiotic ? Name an organism that produces antibiotic. 2
প্রতিজৈৱিক কি ? প্রতিজৈৱিক উৎপাদন কৰিব পৰা এটা অণুজীৱৰ নাম লিখা ।
অ্যান্টিবায়োটিক কী ? অ্যান্টিবায়োটিক তৈরি করে এমন একটি জীবের নাম লেখ।
Or / নাইবা / অথবা
What is meant by polyembryony in angiosperm ? Write its importance. 1+1=2
গুপ্তবীজী উদ্ভিদৰ বহুভ্ৰুনতা বুলিলে কি বুজা ? ইয়াৰ গুৰুত্ব বুজাই লিখা ।
অ্যাঞ্জিওস্পার্মে পলিএমব্রায়নি বলতে কী বোঝায় ? এর গুরুত্ব লেখো।
4. What do you mean by double fertilization ? Name the nucleus which takes part in
double fertilization. 1+1=2
দ্বিনিষেচন বুলিলে কি বুজা ? দ্বিনিষেচন প্ৰক্ৰিয়াত ভাগ লোৱা কোষকেন্দ্ৰটোৰ নাম লিখা।
দ্বিগুণ নিষেক বলতে কী বোঝ ? দ্বিগুণ নিষেকে অংশগ্রহণকারী নিউক্লিয়াসের নাম লেখো।
Or / নাইবা / অথবা
What is somatic hybridization ? Give an example. 1+1=2
কায়িক সংকৰণ কি ? এটা উদাহৰণ দিয়া।
সোমাটিক হাইব্রিডাইজেশন কী ? একটি উদাহরণ দাও।
5. What is totipotency of the cell ? Write its importance in Plant science. 1+1=2
কোষৰ পুনঃসৃষ্টিক্ষমতা কাক বোলে ? উদ্ভিদ বিজ্ঞানত ইয়াৰ গুৰুত্ব লিখা ।
কোষের টোটিপোটেন্সি কী ? উদ্ভিদ বিজ্ঞানে এর গুরুত্ব লেখো।
Or / নাইবা / অথবা
What are the adaptations of xerophytes plants ? 2
মৰুজ উদ্ভিদৰ অভিযোজন বোৰ কি ?
জেরোফাইট উদ্ভিদের অভিযোজন কী কী ?
6. What is biofortification ? Write about it's objectives. 2
জীৱ প্ৰৱলীকৰণ কি ? ইয়াৰ উদ্দেশ্যসমূহ লিখা ।
জৈব দুর্গায়ন কী ? এর উদ্দেশ্য সম্পর্কে লেখ।
Or / নাইবা / অথবা
Write the full form of VAM. Give one example. 2
VAM ৰ সম্পূৰ্ণ ৰূপ লিখা । ইয়াৰ এটা উদাহৰণ দিয়া।
VAM এর পূর্ণরূপ লেখো। একটি উদাহরণ দাও।
7. Name two antibiotics produced from fungi. 2
ভেঁকুৰৰ পৰা প্ৰস্তুত কৰা দুবিধ প্ৰতিজৈবিকৰ নাম লিখা।
ছত্রাক থেকে উৎপাদিত দুটি অ্যান্টিবায়োটিকের নাম লেখো।
Or / নাইবা / অথবা
What is triple fusion ? Name the nuclei involved in the process. 1 +1=2
ত্রিসংলয়ন কাক বোলে ? এই প্রক্রিয়াত জড়িত কোষকেন্দ্ৰ সমূহৰ নাম লিখা।
ট্রিপল ফিউশন কী ? এই প্রক্রিয়ায় জড়িত নিউক্লিয়াসের নাম লেখো।
8. Explain briefly (any two) 2+2=4
চমুকৈ লিখাঃ (যিকোনো দুটা)
সংক্ষেপে লেখোঃ (যে-কোনো দুটি)
(a) Sickle cell anaemia / কাঁচিকোষ ৰক্তহীনতা / সিকেল সেল অ্যানিমিয়া
(b) Homologous Organ / সমসংস্থ অংগ / সমজাতীয় অঙ্গ
(c) Molecular Scissors / আণবিক কেঁচি / আণবিক কাঁচি
(d) Gene Cloning / জিন ক্লনিং / জিন ক্লোনিং
9. What is adaptive radiation ? Explain with suitable example of adaptive radiation. 3
অনুকুলী বিকিৰণ কি ? অনুকুলী বিকিৰণৰ এটা উপযুক্ত উদাহৰণ দিয়া।
অভিযোজিত বিকিরণ কী ? অভিযোজিত বিকিরণের উপযুক্ত উদাহরণ সহ ব্যাখ্যা করো।
Or / নাইবা / অথবা
Write briefly the chemical origin of life on the earth. 3
পৃথিৱীত জীৱৰ ৰাসায়নিক উৎপত্তিৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
পৃথিবীতে জীবনের রাসায়নিক উৎপত্তি সংক্ষেপে লিখ।
10. Describe monosporic development of embryosac. 3
ভ্রূণস্থলীৰ ভিতৰত একৰেণু বিকাশ প্ৰক্ৰিয়াটো বৰ্ণনা কৰা ।
ভ্রূণস্যাকের মনোস্পোরিক বিকাশ বর্ণনা করো।
Or / নাইবা / অথবা
Describe artificial hybridization process in angiospermic plants. 3
সপুষ্পক উদ্ভিদৰ কৃত্ৰিম সংকৰণৰ পদ্ধতিটো ব্যাখ্যা কৰা।
অ্যাঞ্জিওস্পার্মিক উদ্ভিদের কৃত্রিম সংকরায়ন প্রক্রিয়া বর্ণনা করো।
11. What is organic evolution ? Describe the evidences of organic evolution. 4
জৈৱ বিৱৰ্তন বুলিলে কি বুজা ? ইয়াৰ সাক্ষ্যসমূহ বৰ্ণনা কৰা ।
জৈব বিবর্তন কী ? জৈব বিবর্তনের প্রমাণ বর্ণনা করো।
Or / নাইবা / অথবা
Describe the factors that affect in organic evolution. 4
জৈৱ বিবর্তন পদ্ধতিত ক্ৰিয়া কৰা কাৰক কেইটাৰ বিষয়ে বৰ্ণনা কৰা।
জৈব বিবর্তনে প্রভাব বিস্তারকারী উপাদানগুলি বর্ণনা করো।
12. What is molecular scissor ? Explain the role of it in recombinant DNA technology. 1+4=5
আণৱিক কেঁচী কি ? ৰিকম্বিনেন্ট DNA প্ৰযুক্তিত ইয়াৰ ভূমিকা সম্পৰ্কে লিখা।
আণবিক কাঁচি কী ? রিকম্বিন্যান্ট DNA প্রযুক্তিতে এর ভূমিকা ব্যাখ্যা করো।
Or / নাইবা / অথবা
Explain the application of biotechnology in medicine. 5
ঔষধত জীৱ প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ ব্যৱহাৰ সম্পৰ্কে এটি টোকা লিখা।
চিকিৎসা ক্ষেত্রে জৈবপ্রযুক্তির প্রয়োগ ব্যাখ্যা করো।
Part一II: Zoology
(দ্বিতীয় অংশঃ প্ৰাণীবিজ্ঞান)
1. Fill in the blanks: (any two) 1×2=2
খালী ঠাই পূৰ কৰাঃ (যিকোনো দুটা)
(a) Cancer causing viruses are known as _________
কৰ্কট ৰোগ সৃষ্টি কৰা ভাইৰাচ সমূহক _________ বুলি কোৱা হয়।
(b) Progesterone harmone is secreted by _________
প্ৰজেষ্টেৰন হৰমন _________ ৰ দ্বাৰা নিঃসৰিত হয় ।
(c) Pebrine is caused by _________ .
পেব্ৰিনৰ ৰোগজনক হ'ল _________ ।
(d) Greenhouse effect is mainly caused due to _________ .
_________ সেউজ গৃহ প্ৰভাৱৰ প্ৰধান কাৰক ।
(e) Milk of Rosie contains human protein _________
ৰ'জিৰ গাখীৰত মানৱ প্ৰটিন _________ পোৱা গৈছিল ।
2. Answer any two: 1×2=2
যিকোনো দুটাৰ উত্তৰ লিখাঃ
(a) What is interspecific hybridization ?
আন্তঃপ্রজাতি সংকৰণ কি ?
(b) What do you mean by Okazaki fragments ?
ওকাষাকি খণ্ড বুলিলে কি বুজা ?
(c) Name the causative organism of pneumonia ?
নিউম'নিয়াৰ ৰোগজনকৰ নাম লিখা ।
(d) What are the restriction enzymes ?
ৰেষ্ট্ৰিকশ্যন এনজাইম সমুহ কি ?
(e) What is the function of Sertoli cell ?
ছাৰটলি কোষৰ কাম কি ?
(f) What is transgenic animal ?
বংশান্তৰিত প্রাণী কি ?
3. Answer any four: 2×4=8
যিকোনো চাৰিটাৰ উত্তৰ লিখাঃ
(a) Write the various components of immune system.
অসংক্ৰাম্য তন্ত্ৰৰ বিভিন্ন উপাদান সমূহ লিখা ।
(b) Explain briefly the structure of nucleosome.
নিউক্লিয়'জমৰ গঠন চমুকৈ বৰ্ণনা কৰা ।
(c) Write a note on Luteal phase of menstrual cycle ?
ৰজঃচক্ৰৰ পীত দশাৰ ওপৰত এটা চমুটোকা লিখা ।
(d) Why hnRNA undergoes splicing ?
hnRNA ত স্প্লাইচিং কিয় কৰা হয় ?
(e) What do you mean by commensalism ? Give one example.
সহজোগিতা বুলিলে কি বুজা ? এটা উদাহৰণ দিয়া।
(f) What is sex linked inheritance ? Give one example.
লিংগসংলগ্ন বংশগতি কি ? এটা উদাহৰণ দিয়া ।
4. Write the differences between: (any two) 2×2=4
যিকোনো দুটাৰ পাৰ্থক্য লিখাঃ
(a) Parturition and lactation
প্ৰসৱ আৰু দুগ্ধক্ষৰণ
(b) Down's syndrome and Turner's syndrome
ডাউনৰ চিন্দ্ৰ'ম আৰু টানাৰৰ চিন্দ্ৰ'ম
(c) Malignant and Benign Tumor
মেলিগনেণ্ট আৰু বেনাইন টিউমাৰ
(d) Autosome and Sex Chromosome
দৈহিক আৰু লিংগ ক্ৰম'জম
5. What are the consequences of loss of biodiversity ? 3
জৈৱবৈচিত্র্য ক্ষয়ৰ পৰিণামসমূহ কি কি ?
Or / অথবা
Write a note on detection and treatment of cancer.
কৰ্কটৰোগৰ নিৰ্ণয় আৰু চিকিৎসাৰ ওপৰত এটি টোকা লিখা।
6. Draw a labelled diagram of human foetus in the uterus. 3
জৰায়ুৰ ভিতৰত মানৱ ভ্ৰুণৰ এটা চিহ্নিত চিত্র আঁকা ।
Or / অথবা
Draw a labelled diagram of T.S of ovary.
ডিম্বাশয়ৰ প্ৰস্থচ্ছেদৰ এটা চিহ্নিত চিত্র আঁকা ।
7. What is human genome project ? Write about the goals of HGP. 1+2=3
মানৱ জিন'ম প্রকল্প কি ? এই প্রকল্পৰ লক্ষ্যসমূহ লিখা ।
Or / অথবা
Describe incomplete dominance with example.
অসম্পূর্ণ প্রবলতা উদাহৰণৰ সৈতে ব্যাখ্যা কৰা ।
8. What is Ecological succession. Write about it's different types. 5
ইক'লজিকেল অনুক্রম কি ? ইয়াৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰ বৰ্ণনা কৰা ।
Or / অথবা
Describe the method of translation.
অনুবাদকৰণ প্ৰক্ৰিয়াটো বৰ্ণনা কৰা ।
Or / অথবা
Write about the causes of bio-diversity loss. Why we should conserve bio-diversity ?
Explain in brief.
জৈৱ-বৈচিত্র্য ক্ষতি হোৱাৰ কাৰণসমূহৰ বিষয়ে লিখা। আমি জৈৱ-বৈচিত্র্য কিয় সংৰক্ষণ কৰিব লাগে ?
9. Define a cistron. Explain the Lac-operon model of transcriptional gene regulation. 5
চিষ্ট্ৰণৰ সংজ্ঞা দিয়া । লেক-অপেৰণ আৰ্হিৰে লিপ্যন্তৰীয় জিন নিয়ন্ত্ৰণ ব্যাখ্যা কৰা ।
Or / অথবা
Describe the process of the flow of energy in different trophic level of an ecosystem.
পৰিস্থিতি তন্ত্ৰ এটাৰ বিভিন্ন পৌষ্টিক স্তৰত শক্তি প্রবাহ প্রক্রিয়া বর্ণনা কৰা।
Or / অথবা
Describe various Assisted reproductive techniques used to solve infertility problems.
অনুৰ্বৰতাৰ চিকিৎসাৰ বাবে বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ সহায়কাৰী জনন পদ্ধতিসমূহ বৰ্ণনা কৰা ।
***
0 Comments